Yurtsuz John (24 Aralık 1166 – 19 Ekim 1216), 1199 yılından 1216'daki ölümüne kadar hüküm sürmüş bir İngiltere kralıydı. Fransa Kralı II. Philippe'e karşı yürüttüğü mücadeleler sonucunda Normandiya Dükalığı'nı ve Fransa'daki diğer topraklarının büyük bölümünü kaybetti. Bu kayıplar, Angevin İmparatorluğu'nun dağılmasına yol açarken, 13. yüzyıl boyunca Fransız Capet Hanedanı'nın güçlenmesine de zemin hazırladı. John'un saltanatının son yıllarında patlak veren Baronlar Ayaklanması, İngiliz ve daha sonra Britanya anayasal tarihinin temel dönüm noktalarından biri kabul edilen Magna Carta'nın ilan edilmesiyle sonuçlandı.
John, İngiltere Kralı II. Henry ile Aquitaine Düşesi Eleanor'un en küçük oğluydu. En küçük oğul olması nedeniyle kendisine kayda değer topraklar miras kalması beklenmediğinden, "Yurtsuz John" (Normanca: Jean sans Terre, "Topraksız John") lakabıyla anıldı.
Kral olmadan önceki dönemi
Norman krallarından II. Henry'nin en küçük oğludur. Ağabeyleri II. Henry'ye karşı isyan ettikleri için kral tarafından 1177'de İrlanda Lordu olarak atandı. Ancak 1189'da ağabeyi I. Richard babasına karşı ayaklandığında I. Richard'ı destekledi. Bu yüzden I. Richard kral olunca John'a karşı oldukça cömert davrandı ve Fransa'daki Montain kontluğunu ve İngiltere'deki pek çok araziyi bağışladı.
I. Richard, küçük kardeşi John'dan İngiltere'ye girmeyeceği ve yönetime müdahale etmeyeceği konusunda söz almıştı. Ama 1190'da Üçüncü Haçlı Seferine katılmak için yola çıkmadan önce yerine yeğeni Arthur'u veliaht olarak atayınca John İngiltere'ye geldi ve Lord William Longchamp aracılığıyla yönetimi devraldı. Ancak diğer İngiliz soyluları Richard'a bağlılıklarını sürdürdüler. Richard 1194'te İngiltere'ye döndü ve John'u yaptığı işkencelerin üstüne anavatanı olan İngiltere'den sürgün etti. John ağabeyinden özür diledi ve Richard kendisini affederek Mortrain ve İrlanda'daki mülklerini geri verdi.1196'da Richard'ın veliaht ilan ettiği Arthur'un Fransız kralı II. Philippe ile yaptığı yaptığı savaşta esir düşmesinin ardından John yeni veliaht olarak ilan edildi.
Kraliyet yılları
1199 yılında I. Richard ölünce John kral ilan edildi. Ancak Normandiya ve Anjou dükleri, onun krallığını tanımadılar ve tahtın sahibinin Fransa'da esir tutulan Arthur olduğunu ileri sürdüler. Arthur'u elinde tutan II. Philippe de Arthur'dan yana tutum aldı. John nihayet 1203 yılında Arthur'u ele geçirip öldürdü. Ancak bu sorunlarının çözülmesini sağlamadı. Zira Normandiya ve Anjou dükleri bu sefer Fransa'nın tarafına geçtiler. İngiltere'nin Fransa'daki topraklarını kaybetmesi John'un prestij kaybetmesine neden oldu. Yeniden bu toprakları ele geçirmek için harekete geçti ama sefer masraflarını karşılamak için vergileri artırması yeniden huzursuzluklara yol açtı.
Yorumlar (0)
Görüşlerinizi Paylaşın
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yapın!