I. Konstantin (Latince: Flavius Valerius Constantinus; 22 Şubat 272 - 22 Mayıs 337) veya Büyük Konstantin, MS 306 - 337 yılları arasında hüküm süren ve Hristiyanlığı kabul eden ilk Roma imparatorudur. Roma'da Hristiyanlığın statüsünün yükseltilmesinde, Hristiyan ibadetlerinin suç olmaktan çıkarılmasında ve onlara yönelik zulmün durdurulmasında önemli bir rol oynadı. Böylelikle Roma İmparatorluğu'nun Hristiyanlaşmasında bir dönüm noktası oldu. Konstantinopolis şehrini kurdu ve bin yıldan fazla bir süre boyunca imparatorluğun başkenti olarak kalmasını sağladı.
Mezya'daki Dardania'da (günümüzde Niş, Sırbistan) doğan Konstantin, İlirya kökenli bir Roma ordusu subayı olan ve Tetrarşi'nin dört imparatorundan biri olacak Flavius Constantius'un oğluydu. Annesi Helena ise düşük sınıftan bir kadındı ve muhtemelen Anadolu'dan geliyordu. Daha sonra azize ilan edilen Helena, bazı geleneklere göre oğlunun Hristiyanlığa geçmesini sağlayan kişi olarak kabul edilirken, bazıları ise Konstantin'in onu dönüştürdüğüne inanır. Konstantin, Roma imparatorları Diocletianus ve Galerius'un yönetimi altında üstün başarılar sergiledi. Kariyerine doğu eyaletlerinde Perslere karşı savaşarak başladı, ancak MS 305'te batıya çağrılarak Britanya eyaletinde babasının yanında savaştı. Babasının 306'da ölmesinin ardından Konstantin, ordusu tarafından Eboracum'da augustus (imparator) ilan edildi. Sonunda imparatorlar Maxentius ve Licinius'a karşı iç savaşlardan galip çıkarak, 324 yılında Roma İmparatorluğu'nun tek hükümdarı oldu.
Konstantin tahta çıktıktan sonra imparatorluğu güçlendirmek için çok sayıda reform gerçekleştirdi. Sivil ve askeri otoriteleri birbirinden ayırarak devleti yeniden yapılandırdı. Enflasyonla mücadele etmek için, bin yıldan fazla bir süre Bizans ve Avrupa para birimleri için standart haline gelen yeni bir altın sikke olan solidus'u tanıttı.

Doğumu ve "Tetrarşi" sisteminin öncesi ve kuruluşuna kadar yaşamı

I. Konstantin, (günümüzde Sırbistan Cumhuriyeti içinde yer alan) tarihte ise İlirya toprakları içerisinde yer alan Naissus'da (Niş)'da 22 Şubat 272'de doğdu. Babası o zaman bir Romalı general olan Konstantius Chlorus idi. Annesi Helena idi ve VI. yüzyıl tarihçisi Prokopius'a göre, Küçük Asya'da (modern Anadolu) bulunan Bitinya eyaletinin "Drepana" adındaki kentinde doğmuştu. Bazı kaynaklar annesi Helena'nın General Konstantinius Cholorus ile evli olmayıp onun cariyesi olduğunu bildirirler. Konstantin'in babası yüksek rütbeli bir subaydı ve Konstantin gençlik yıllarını, İmparator Diocletianus'un sarayının bulunduğu, günümüzde Türkiye'nin İzmit ilçesinde bulunan Nicomedia'da geçirdi.
286'da Nicomedia'da yaşayıp o kenti Roma İmparatorluğu'nun idare merkezi olan kullanan imparator Dioclietianus, kendine yakın olan general Maximinus'u imparatorluğunun Batı kısmını yönetmek üzere Roma'da Augustus rütbesi ile ortak imparatorluğa yükseltmişti. Konstatinus Cholorus bu sırada Roma'da Praetorian Prefect (Roma'da imparatorluk muhafızlarının lideri) idi. 291'de 19 yaşında iken Konstantin o zaman imparator Diocletianus'un yaşadığı Roma İmparatorluğu'nun idari merkezi olan Nikomedia'da imparatorun hizmetine girdi. 293'te babası Kontantinus Cholorus, Batı'yı yöneten Augustus Maximinus'a daha yakın olmak için (daha önce evli ise Helena'yı boşayarak, evli değilse onu evinden uzaklaştırarak) Maximinus'un kızı Flavia Maximiana Theodora ile evlilik yaptı.
293 yılında İmparator Diocletianus imparatorluğun idaresinde gayet büyük bir reform yaparak Roma İmparatorluğu'nu Batı ve Doğu parçaları olarak ikiye bölerek Tetrarşi sistemini oluşturdu. Her parça bir "Augustus" tarafından yönetilecekti ve onun tayin edeceği bir "Sezar" tarafından desteklenecekti. Konstantin'in babası Konstantius Chlorus bu sistem içinde hemen en yüksek mevkilere erişmeye başladı. (293-305 döneminden Batı'da Maximianus ile Sezar olarak; 305 - 306'da Batı'da Augustus olarak ve Doğu'da Augustus olarak Galerius imparatorluk yaptı.
Bu arada I. Konstantin de tetrarşi sisteminde yüksek mevkilere geçmeye başladı. I. Konstantin'in tüm Roma İmparatorluğu'nun tek hâkimi olması için tam 18 yıl geçmesi gerekecekti.

Maxtentius ile muharebeler ve onun elimine edilmesi

Önce Batı'da Augustus olan Maxentius ile çatışmalara girişti.
28 Ekim 312 tarihinde Roma kentinin hemen dışındaki Milvian Köprüsü'nde yapılan savaşta Maxentius'un ordusunu bozguna uğrattı. Maxentius kaçmaya çalışırken Tiber Nehri'nde öldürüldü.