Abdülmecid

I. Abdülmecid Kimdir ve Hayatı

31. Osmanlı padişahı ve 110. İslam halifesi olan I. Abdülmecid, 25 Nisan 1823 tarihinde İstanbul'da dünyaya gelmiştir. Babası II. Mahmud, annesi ise Bezmialem Sultan'dır. Tarihe damga vuran döneminde Tanzimat Fermanı'nı ilan ettirmesiyle tanınmıştır. Osmanlı İmparatorluğu'nun son dört padişahının babası unvanını taşıyan ve en çok sayıda oğlu padişahlık yapmış olan bu hükümdar, babası gibi verem hastalığına yakalanmıştır. Ihlamur Kasrı'nda hayata gözlerini yumduğunda henüz 38 yaşındaydı. Naaşı Fatih'in Sultan Selim semtinde bulunan Yavuz Selim Camii Haziresi'ne defnedilmiş olup, günümüzde kendi adını taşıyan bir türbesi bulunmaktadır.

Batı Tarzı Yaşamı ve İnsanî Yardımları

Geleneksel kalıpların dışında, Batı kültürüyle yetiştirilmiş bir liderdir. Akıcı bir şekilde Fransızca konuşabilen ve batı müziğini seven bir yapıya sahipti. Babası II. Mahmud gibi yenilik yanlısı bir tutum sergilemiş, babasının vefatının ardından tahta geçmiştir. Tahta çıkış dönemi büyük bir sevinç uyandırmıştır. Şansı, Mustafa Reşit, Mehmet Emin Ali Paşa ve Fuat Paşa gibi değerli devlet adamlarıyla yollarının kesişmesiydi. Saltanatı boyunca en çok tutucuların muhalefetiyle mücadele etmek zorunda kalmıştır. 1840'lı yıllarda İrlanda'da yaşanan ve milyonu aşkın insanın ölümüne yol açan büyük kıtlık sırasında, İrlandalı bir doktor ziyaretçisinin kendi ailesini de bu felakete kurban verdiğini aktarması üzerine, bir gemi dolusu gıda yardımı gönderilmesini sağlamıştır. Bu örnek davranışı günümüzde dahi İrlanda halkı tarafından takdir edilmektedir.

Çalkantılı Saltanat Yılları ve Mısır Sorunu

1 Temmuz 1839 tarihinde tahta geçtiğinde, Mısır sorunu 24 Haziran 1839 tarihli Nizip yenilgisi nedeniyle çıkmaza girmiş durumdaydı. Babasının cenaze merasimi esnasında başvekil Mehmet Emin Rauf Paşa'dan padişahın mührünü zorla alan Meclisi Valayı Ahkâmı Adliye Reisi Koca Mehmet Hüsrev Paşa, kendini sadrazam ilan etmiştir (2 Temmuz 1839). Nizip bozgunundan henüz haberdar olmayan genç padişah, krizi bitirmek maksadıyla orduya ve donanmaya ateşkes emri göndermiştir. Mısır valisi Kavalalı Mehmet Ali Paşa'yı bağışladığını ve uzlaşmak istediğini iletmesi için Köse Akif Efendi'yi Mısır'a görevlendirmiştir. Bu süreçte düşmanı olarak gördüğü Hüsrev Paşa'nın sadarete gelmesinden endişe duyan Kaptan-ı Derya Ahmet Fevzi Paşa, donanmayı Mısır'a kaçırarak Mehmet Ali Paşa'ya teslim etmiştir (3 Temmuz 1839). Nizip yenilgisi haberinin başkente ulaşmasının ardından Birleşik Krallık, Fransa, Rusya, Avusturya ve Prusya ortak bir nota yayınlayarak Mısır meselesinin kendilerine danışılmadan çözülmesini talep etmişlerdir (27 Temmuz 1839). Bu notanın kabul edilmesiyle birlikte Osmanlı Devleti, Avrupalı devletlerin vesayeti altına girmiştir.