İnsan Hakları Derneği (İHD), genel merkezi Ankara'da bulunan bir sivil toplum kuruluşudur.
17 Temmuz 1986 tarihinde 98 kişilik kurucu üye grubuyla gerçekleştirilen girişim; gönüllülüğe dayanan bir oluşumdur. Irk, dil, din, renk, cinsiyet, siyasi görüş vb. ayırt etmeden, temel insan haklarının savunuculuğunun yapılması temelinde, ölüm cezası, işkence, militarizm gibi olgulara karşı durmak, adil yargılanma, düşünce ve inanç özgürlüğü, örgütlenme özgürlüğü gibi olguları savunmak ilkelerini temel prensip edindiğini belirten İHD, Ankara dışında da başta İstanbul, İzmir, Adana gibi büyük iller olmak üzere toplam 29 ilde şube, 3 ilde ise temsilcilik şeklinde örgütlenmiş durumdadır.
Türkiye İnsan Hakları Vakfı'nın (TİHV) kurucusu olan dernek, aynı zamanda, Uluslararası Ceza Mahkemesi Koalisyonu'nun (UCMK) kurucusu, Uluslararası İnsan Hakları Federasyonu'nun (FIDH) ve Avrupa-Akdeniz İnsan Hakları Ağı'nın (EMHRN) üyesidir. Uluslararası Af Örgütü, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi gibi kurum ve kuruluşlarla sürekli ilişki içinde olan dernek, birçok kurum ve kuruluşla ortak çalışmalar yapmakta, çeşitli yayınlar ve etkinliklerle faaliyetlerini sürdürmektedir.

Proje ve kampanyalar

Türkiye'de İnsan Hakları Savunucularının Korunması Projesi
Mülteci, Sığınmacı ve Uluslararası Korunmaya Muhtaç Diğer Kişilerin Haklarının Etkin Koruması Projesi
Kanunla İhtilafa Düşmüş ve Adalete Erişemeyen Çocukların Haklarını Savunma Projesi
Çocuk İstismarı Ve İhmalini Önleme Projesi
İnsan Hakları Örgütlerinin Yerel Şubelerini Güçlendirme Projesi
Kara Mayınları Eylem Programı
"İşkenceye Sessiz Kalma" Kampanyası
Düşünceye Özgürlük Kampanyası - Ekim 2001
Düşünceye Özgürlük Kampanyası - Mayıs 1999
Genel Af Kampanyası - 1999
DGM'lerin Kaldırılması Kampanyası

İHD İnsan Hakları Akademisi

İHD Genel Yönetim Kurulunun 23 Şubat 2008'de aldığı bir kararla kendi amaç ve ilkeleri doğrultusunda eğitim ve öğretim yapmak üzere oluşturulması kararlaştırılmış, 17 Temmuz 2010'da açılmıştır.
Derneğe bağlı ve ondan ayrı bir tüzel kişiliğe sahip olmayan, özerk ve çoğulcu ilkelere sahip olarak tanımlanan, merkezi Ankara'da olan Akademi şu organlardan oluşmaktadır:

Akademi Başkanı
Yürütme Kurulu
Bilim Kurulu
Akademi Genel Kurulu