Gedik Ahmed Paşa'nın Kökeni ve Yükselişi
II. Mehmed saltanatında 1474-1476 yılları arasında sadrazamlık yapmış olan Gedik Ahmed Paşa, 18 Kasım 1482 tarihinde Edirne'de hayata gözlerini yummuştur. Sırp târihçi Aleksandar Stojanovski'nin İvranye'deki Osmanlı arşivlerinde gerçekleştirdiği araştırmalar, paşanın kökenine ışık tutmuştur. Buna göre Gedik Ahmed Paşa, bölgedeki yerel Sırp feodal âilelerinden birine mensup olup Sırp Despotluğu'nun Polnosevce köyünde dünyaya gelmiş ve sonrasında devşirilerek saraya alınmıştır.
Anadolu'daki Askerî Başarıları ve Fetihler
Sırasıyla Rum Beylerbeyliği görevini yürüten Gedik Ahmed Paşa, 1461 yılında İshak Paşa'nın yerine Anadolu Beylerbeyliği görevine getirilmiştir. Aynı yıl Koyulhisar'ın fethiyle askerî dehasını göstermeye başlayan paşa, 1469 yılında Karamanoğulları Beyliği'nden Konya Ereğlisi ve Aksaray'ı zapt etmiştir. Ardından II. Mehmed'in oğlu Şehzade Mustafa'yı Karaman valisi olarak Konya'ya tayin etmiştir. Ertesi yıl Eğriboz'un fethiyle sonuçlanan sefere katılan ve bu başarının ardından vezirliğe yükseltilen paşa, 1471 yılında Alâiye (Alanya) ile birlikte ertesi yıl Silifke, Mokan ve Gorios kalelerini ele geçirmiştir. Akkoyunlu Devleti'nin desteğiyle topraklarını korumaya çalışan Karamanoğlu Pir Ahmet ve kardeşi Karamanoğlu Kasım Bey'i yenilgiye uğratan Gedik Ahmed Paşa, Osmanlı ile Akkoyunlular arasındaki Otlukbeli Muharebesi (1473) zaferinde kilit rol oynamıştır. 1474 yılında idam edilen Veli Mahmud Paşa'nın yerine sadrazam olan paşa, Karamanoğulları'ndan Ermenek ve Damlapınar hisarlarını da Osmanlı topraklarına katmıştır.
Kırım Seferi ve İtalyan Sınırlarındaki Gelişmeler
Tarihler 1475 yılını gösterdiğinde Gedik Ahmed Paşa, Kırım'daki Ceneviz kolonilerinin fethiyle görevlendirilmiştir. Haziran 1475'te Kefe, Sudak ve Azak şehirlerini alan paşa, Kefe'de Cenevizliler tarafından zindana atılmış olan Kırım Hanı I. Mengli Giray'ı kurtarmış ve bir antlaşma yapmıştır. Bu antlaşmayla Mengli Giray, Kırım Hanı olarak Osmanlı himayesini resmen kabul etmiştir. Ancak elde ettiği bu büyük başarılar neticesinde kendisini üstün görmeye başlayan Gedik Ahmed Paşa, 1476 yılında görevlendirildiği İşkodra seferine çıkmayı reddetmiştir. Bu tutumu üzerine veziriazamlıktan azledilmiş ve Rumeli Hisarı'na hapsedilmiştir.
Yorumlar (0)
Görüşlerinizi Paylaşın
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yapın!