V. Gustav

V. Gustav Kimdir ve Tahta Çıkış Süreci

Gustav V, 16 Haziran 1858 tarihinde dünyaya geldi. İsveç ve Norveç Kralı II. Oscar ile konsort kraliçesi Nassaulu Sophia'nın en büyük oğulları olarak hayat gözlerini açtı. 1907 yılında tahta çıkan V. Gustav, 1950 yılında vefat edene kadar uzun bir süre tahtta kaldı.

Siyasi Yaşamı ve Yönetim Anlayışı

İsveç yönetimine direkt olarak karışan son kral olma özelliğini taşıyan V. Gustav, 1916 yılında savunma bütçesiyle ilgili önemli bir uyuşmazlık yaşadı. Siyasi olarak tutucu bir çizgide olmasına rağmen, demokratik hareketi ve işçi ücret haklarını tasvip etti. Aynı zamanda kendisi, Son İsveç Başkomutanı olan kraldır.

I. Dünya Savaşı ve Dış Politika

I. Dünya Savaşı boyunca Alman yanlısı bir politika izledi. Bu siyasetin şekillenmesinde Alman asıllı eşinin büyük bir etkisi bulunuyordu. 18 Aralık 1904 tarihinde iki İskandinav kralıyla birbirlerine destek vermek amacıyla bir görüşme gerçekleştirdi. Diğer taraftan üçlü kral konferansıyla kuşkuya mahal vermemek ve Almanya safında savaşa katılmak istemekteydi.

II. Dünya Savaşı ve Diplomatik İlişkiler

Torunu Prens Adolf, II. Dünya Savaşı'ndan önce Nazi liderleriyle beraber hareket etmiş olsa da, bu muhtemelen sadece diplomatik amaçlıydı. Tarihçi Jörgen Weilbul'un notlarına göre, müessir Macaristan'ın insanlık adına Yahudileri korumasını desteklemişlerdi. ABD Başkanı Franklin D. Roosevelt'in isteğiyle, Adolf Hitler'e barış için müzakere yapılmasını önerdi. 1938 yılındaki bu teklife göre barış her iki tarafın menfaatine olacak bir barış olacaktı.

Askeri Üs Tartışmaları ve Son Yılları

Başbakan Per Albin Hansson, eğer Almanya'nın isteklerine izin vermezse istifa etmek zorunda kalacağı konusunda gözdağı vermekteydi çünkü Almanya, İsveç topraklarında Kuzey Finlandiya ve Kuzey Norveç'teki gibi askeri birim ve araç bulundurmak için üs istemekteydi. 1947 yılında bu talebin doğruluğu tartışıldı. 1939-1941 yılları arasında İsveç başbakanı olarak görev yapan Per Albin Hansson'a göre kral, açıklamalarında Almanya ile olabilecek herhangi bir çatışmadan kaçındığını belirtti. Ernst Wigtors, V. Gustav ve Prens Gustav, İsveç Hükümetine müttefik devletlere askeri araç ve asker bulundurabilecekleri bir üs verme konusunda razı etmeye çalışsalar da hükûmet bu isteği geri çevirdi çünkü Almanya yüzünden ileride ceza alabileceklerini farkındaydılar. 29 Ekim 1950 tarihinde vefat eden V. Gustav'ın yerine büyük oğlu VI. Gustav Adolf geçti.