Suzan Lütfullah

Türkiye'nin İlk Müslüman Primadonnası

1909 yılında İstanbul'da dünyaya gelen Fazile Suzan Lütfullah, Türk sanat tarihine adını altın harflerle yazdırmış öncü bir opera sanatçısıdır. II. Abdülhamit'in kilercibaşısı İbrahim Bey'in torunu olan Suzan Lütfullah, avukat Mahmut Refik Bey ve Zeynep Hanım'ın kızıdır. Kendisi gibi sahne sanatlarına yönelen ve sahneye çıkan ilk Müslüman amatör kadın tiyatrocu unvanına sahip olan Mevdûde Refik Hanım'ın kız kardeşidir.

Sanat Kariyerinin Başlangıcı ve Yükselişi

Eğitimini Kadıköy Notre Dame de Sion Fransız Lisesi'nde tamamlayan sanatçı, henüz 17 yaşındayken kariyerinde devrim niteliğinde bir adım attı. Kadıköy Şehbal Tiyatrosu bünyesindeki Yeni Operet Heyeti'nin ilk oyunu olan Balo Kaçakları ile sahneye çıkarak, bu yaşta sahneye adım atan ilk Türk kızı olma başarısını gösterdi. 1929 yılında Muhlis Sabahattin Ezgi'nin kurduğu toplulukla çalışmalarına devam eden soprano Suzan Lütfullah, özellikle Ayşe opereti ile büyük bir şöhrete kavuştu. Samsun'da başlayan prömiyer başarısını, İstanbul Kadıköy'deki Süreyya Paşa Operası'nda uzun süreli temsillerle taçlandırdı.

Zirveden Ebediyete Bir Yıldız

Sahne hayatı boyunca Telefoncu Kız, Şen Dul, Çardaş Fürstin, Bayadere ve Asaletmaab gibi pek çok seçkin eserde rol almıştır. Türkiye'nin ilk tenorlarından Lütfullah Surûrî Bey ile gerçekleştirdiği evlilikten, Türk tiyatrosunun önemli ismi Gülriz Sururi dünyaya gelmiştir. Eşiyle birlikte Almanya'daki Polydor Stüdyoları'nda seslendirdikleri operetler ve tango türündeki plak kayıtları, sanatçının çok yönlü yeteneğini belgelemektedir. Şevkiye May ve Toto Karaca gibi sanatçılarla kurduğu dostluklarla da anılan Suzan Lütfullah, 11 Ocak 1932 tarihinde safrakesesinin patlaması sonucu zamansız bir şekilde hayatını kaybetmiştir. Vefatının ardından 1933 yılında düzenlenen Suzan Gecesi etkinliğinden elde edilen gelirle yaptırılan büstü, günümüzde Süreyya Operası'nın girişinde sanatçının hatırasını yaşatmaya devam etmektedir.