Marcus Ulpius Traianus

Marcus Ulpius Traianus Kimdir ve Yaşamı

Marcus Ulpius Traianus, birinci yüzyılda faaliyet göstermiş bir senatör ve aynı zamanda Roma İmparatoru Trajan'ın babasıdır. Tarihsel kayıtlara göre muhtemelen milattan sonra 30 yılında dünyaya geldiği düşünülmektedir. MS 70 yılında consullüğe seçildiğinde kırk yaşında olduğu ve iki çocuk sahibi bulunduğu kayıtlar arasında yer alır. Ölüm yeri kesin olarak bilinmemekle birlikte Roma'da hayata veda ettiği öne sürülmektedir. MS 112 ile 114 yılları arasında basılan paralar ona divus mahlasını vererek tanrılaştırırken, aynı döneme ait bir yazıt bu unvanı kullanmadan ondan bahsetmektedir. Bu çelişki nedeniyle uzmanlar onun milattan sonra 112 ile 114 yılları arasında öldüğünü tahmin etmektedir.

Kariyer Basamakları ve Yükselişi

Traianus, devlet kariyerine ilk olarak yirmi askerin başında güvenlik görevlisi anlamına gelen vigintivirate ve tribunus görevleriyle başlamıştır. Yaklaşık MS 50 yılında questor unvanını almış, ilk çocuğu da aynı yıl dünyaya gelmiştir. Bu durum, tribunus ile questorluk görevleri arasında evlendiğini açıkça göstermektedir. O dönemin Roma senatörleri, malî geleceklerini güvence altına aldıklarında evlilikle kazandıkları ayrıcalıklar sayesinde çok daha hızlı yükselme şansı elde ediyorlardı. Traianus'un karısıyla arasında on ya da daha fazla yaş farkı olduğu düşünülmesine rağmen, antik tarihçilerin hiçbiri eşinden bahsetmediği için hayatı hakkında detaylı bilgi bulunmamaktadır. MS 59 ve 60 yıllarında propraetor olan Traianus, kariyerindeki ilk büyük sıçramayı MS 67 yılında legio X Fretensis komutanı olarak atanmasıyla yaşamıştır.

Askeri Görevler ve Valilik Dönemi

Praetorluk ile başka bir askerî görev arasında zorunlu bir beş yıllık sivil hizmet süresi bulunan Traianus, bu dönemde aediles veya plebeian tribune makamlarında görev yapmıştır. Kariyerindeki bu zorunlu duraklama MS 65 yılında sona ermiş ve X Fretensis'e atanmadan önce Baetica proconsülü olarak başka bir propraetorlük makamına getirilmiştir; bu olay Miletus'ta bulunan parçalar halindeki bir yazıtta net bir şekilde doğrulanmıştır. Patrici sınıfına mensup olan Traianus, bu süreçte soylularla doğrudan rekabete girmiş ve üstün yetenekleri sayesinde tırmanmıştır. MS 67 sonrasında Vespasianus ordularında görev üstlenen Traianus, Yahudi İsyanı ve İç Savaş'taki başarılarıyla kariyerinde dönüm noktası yaşamış, MS 73 yılında Syria Valiliği ile ödüllendirilmiştir. Görev süresindeki başarıları tam olarak bilinmese de bu valilik dönemi son derece başarılı kabul edilmektedir. Senatörlük kariyerinin en büyük iki zirvesinden biri olan Asia proconsullüğüne terfi ettirilen Traianus, MS 79 yılına kadar bu görevi başarıyla yürütmüştür. Asia proconsullüğü onun muhtemelen son resmî görevi olmuştur çünkü Titus'un tahta çıkmasıyla birlikte beklediği ikinci consullük makamına ulaşamamıştır.