III. Petro veya Petro Feodoroviç, tam adı Karl Peter Ulrich, (21 Şubat 1728; Kiel, Holstein-Gottorp - 17 Temmuz 1762; Ropşa, Petersburg yakınları, Rusya İmparatorluğu), 5 Ocak 1762'den 9 Temmuz 1762'ye değin Rusya imparatoru.
I. Petro'nun (Büyük) kızlarından Anna ile Holstein-Gottorp Dükü Charles Friedrick'in oğluydu. Teyzesi Yelizaveta'nın Çariçe olmasından kısa bir süre sonra Rusya'ya getirildi. (5-6 Aralık 1741) Adı değiştirilerek Rus Ortodoks Kilisesi'ne kabul edildi (18 Kasım 1742) ve Rus tahtının vârisi ilan edildi. 21 Ağustos 1745'te, Anhalt-Zerbst'in Prensesi olan ve sonradan Yekaterina Alekseyevna adını alan Sophie Frederike Auguste ile evlendi.
Yelizaveta'nın yerine geçtikten sonra onun izlediği dış politikayı terk eden Petro, Prusya ile barış yaparak Yedi Yıl Savaşı'ndan (1756-63) çekildi; Prusya ile ittifak kurdu ve Holstein'ın Schleswig'i ele geçirmesine yardım etmek için Danimarka'ya karşı savaş hazırlıklarına girişti. Ayrıca, Rus Ortodoks Kilisesi'ne Lutherci uygulamaları zorla benimsetmeye çalıştı ve İmparatorluk Muhafızları'nın yükümlülüklerini artırarak, onları da karşısına aldı. Bütün bu uygulamalar halkı ve saray çevrelerini kendisinden uzaklaştırdı. Soyluların devlete hizmet etme yükümlülüğünü kaldırması (1 Mart 1762) bile bu durumu değiştirmedi. Sonunda Çarın kendisinden boşanmayı planladığından kuşkulanan Yekaterina, sevgilisi Grigori Grigoryeviç Orlov ve öteki bazı İmparatorluk Muhafızları ile iş birliği yaparak Petro'yu tahttan indirdi ve 9 Temmuz 1762'de; Muhafızlar, Senato ve Kilise'nin de onayıyla II. Yekaterina adıyla tahta çıktı. Petersburg yakınlarında Oranienbaum'daki konutunda bulunan Petro, Ropşa köyünde, Aleksey Grigoryeviç Orlov'un gözetimi altındayken öldürüldü.

İlk yılları

Petro Feodoroviç, 21 Şubat 1728'de Schleswig-Holstein Dükalığı'nın başkenti Kiel'de doğdu. Babası Charles Frederick, İsveç kralı XI. Karl'ın torunuydu ve annesi Anna Petrovna, I. Petro'nun en büyük kızıydı. Doğumundan sadece bir ay sonra annesini kaybeden Petro, 1739 yılında henüz 11 yaşında iken babası ölünce Karl Peter Ulrich adıyla Schleswig-Holstein Dükalığı'nın tahtına oturdu. Halası Yelizaveta Petrovna'nın Rus tahtına geçmesinden sonra Pyotr Rusya'ya getirildi ve 7 Kasım 1742'de düzenlenen resmi bir törenle Pyotr Fyodorovich adını aldı ve imparatoriçenin tek veliahtı ilan edildi. Ayrıca, devam eden Rus-İsveç savaşı (1741-1743) sırasında, Rus birlikleri Finlandiya'ya girdiğinde 14 yaşındaki Petro, Finlandiya kralı ilan edildi. Bunun nedeni, Finlandiya'yı elinde tutan amcası son İsveç kralı XII. Karl'ın bir veliaht prens bırakmadan ölmesiydi. Finlandiya tahtına çıktıktan sonra aynı yıl İsveç parlamentosu tarafından veliaht prens ilan edildi. Ancak Petro'nun aynı zamanda Rus tahtının veliahtı olduğundan habersiz olan İsveç parlamentosunun bu talebi İmparatoriçe Yelizaveta tarafından reddedildi.
Yeğenini ve tek veliahtı olarak İmparatoriçe Elizabeth, Petro'nun eğitimiyle ilgilendi. Yetişkinliğe ulaştıktan sonra onu Alman soylularından Sophia August ile evlendirmek istedi. Aslında, bu 2 genç akrabaydı: bu nedenle, Petro'nun büyükbabası IV. Frederick'in ve Sophia'nın büyükbabası Christian Augustus'un erkek kardeşiydi. Genç kız hemen Rusya'ya getirilerek Rus Ortodoks Kilisesi'ne kabul edildi ve Yekaterina Alekseyevna adını aldı. Çiftin düğün töreni 21 Ağustos 1745'te St. Petersburg'da gerçekleşti. Siyasi amaçlarla yapılan bu evlilikten her iki taraf da memnun değildi. Buna rağmen veliaht prensin bu evlilikten Pavel ve Anna adında 2 çocuğu oldu. Düğün töreninden sonra 16 yıl Oranienbaum'daki sarayda yaşayan veliaht prens Petro'nun yıllar içinde pek çok sevgilisi oldu (bazı kaynaklara göre karısı bile).

II. Katerina ile evliliği

Katerina ciddi, zeki, entelektüel eğilimleri olan, iradesi güçlü, enerjik ve en önemlisi hırslıydı. Petro ise tam aksine hastalıklı, renksiz, inatçı ve "şaşılacak kadar cahil" biriydi. Asla olgunlaşmadı. Kliyuçevski'nin kaydettiği gibi, "Ağır sorunları önemsiz görüyor, önemsiz sorunları ise bir yetişkin tavrıyla ele alıyordu" . En büyük zevki bebekleri ve oyuncak askerleriyle oynamakh. Evlendikten sonra bu eğlencelerle meşgul olmayı sürdürdü. Tek kültürel uğraşısı olan keman da müzik kulağı olmayan Katerina'yı ilgilendirmiyordu; fakat kocasının konserlerini değerlendirebilecek konumda olanlar imparatoriçenin sadece bu bakımdan talihli olduğunu söyleyebiliyorlardı. Petro fiziksel bakımdan iticiydi. On dört yaşındayken on yaşında bir çocuğun fiziğine sahipti. Üstelik ergenlik döneminde geçirdiği çiçek hastalığı yüzünde izler bırakmıştı. Katerina ile Petro arasındaki evliliğin ikisi arasında bir yakınlık oluşturmadığına inanılır.