Frantz Omar Fanon (20 Temmuz 1925 - 6 Aralık 1961) Fransız Batı Hint Adalı psikiyatrist ve siyaset filozofuydu, Fransız sömürgesi Martinik'ten (günümüzde Denizaşırı Fransa toprağı). Eserleri postkolonyal çalışmalar ve eleştirel teori alanlarında etkili olmuştur. Bir entelektüel olmasının yanı sıra, Fanon siyasi bir radikal ve Pan-Afrikanistti, sömürgeleştirmenin psikopatoIojisiyle ve sömürgesizleşmenin insani, sosyal ve kültürel sonuçlarıyla ilgileniyordu.
Hekim ve psikiyatrist olarak çalışması süresince Fanon, Cezayir Bağımsızlık Savaşı'nı destekledi ve Cezayir Ulusal Kurtuluş Cephesi'nin üyesi oldu. Fanon "zamanının en etkili sömürgecilik karşıtı düşünürü" olarak adlandırılmıştır. Elli yıldan fazla bir süredir Fanon'un yaşamı ve eserleri Sri Lanka, Güney Afrika ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki ulusal bağımsızlık hareketleri ile diğer özgürlük ve siyasi hareketlere ilham kaynağı olmuştur.
Fanon toplum psikolojisi için bir model formüle etti ve birçok ruh sağlığı hastasının kurumsal bakım ile tedavi edilmek yerine aile ve toplumlarına entegre edilirlerse daha iyi bir prognoza sahip olacağına inanıyordu. Ayrıca Saint-Alban'da Francois Tosquelles ve Jean Oury altında çalışırken kurumsal psikoterapi alanının kurulmasına yardımcı oldu.

Martinik ve II. Dünya Savaşı

Fanon, o dönem bir Fransız sömürgesi olan, günümüzde ise Fransa'nın denizaşırı illerinden biri sayılan Karayip adası Martinik'te doğdu. Afrika kökenli köleler, Tamil asıllı sözleşmeli işçiler ve beyaz bir adamın soyundan gelen Fanon, melez bir ailede dünyaya geldi. Ailenin durumu Martinik adası standartlarına göre nispeten iyi olsa da orta sınıfın altındaydı. Buna rağmen aile, çocuklarının sadece siyahi öğrencileri kabul eden Lycée Schoelcher'deki eğitim masraflarını karşılayabildi.
Fransa'nın 1940'ta Nazi işgaline uğramasının ardından, Fransız deniz güçleri Martinik'te mahsur kaldı. Adada kalmak zorunda kalan Fransız askerleri, yerel halka karşı ırkçı tutumlar sergilemeye başladı. Bu dönemde birçok taciz ve cinsel istismar suçlaması gündeme geldi. Martiniklilerin Fransız Ordusu tarafından maruz bırakıldığı bu kötü muameleler Fanon üzerinde derin bir etki bıraktı. Bu durum onun yabancılaşma duygusunu pekiştirirken sömürgeci ırkçılığın gerçekliğinden tiksinmesine yol açtı. Fanon, on sekiz yaşında adadan ayrıldı ve Özgür Fransız Güçleri'ne katılmak üzere Dominika'ya gitti. Daha sonra Fransız ordusuna katılarak Fransa'da, özellikle Alsace çarpışmalarında görev yaptı. 1944'te Colmar'da yaralandı ve üstün hizmetlerinden dolayı Croix de Guerre Madalyası ile ödüllendirildi.
Naziler yenilgiye uğratıldığında ve müttefik güçler foto-muhabirler eşliğinde Ren Nehri üzerinden Almanya'ya geçtiğinde, Fanon'un birliği tüm beyaz olmayan askerlerden "temizlendi." Siyahi asker arkadaşları cephe dışı bırakılarak Toulon'a gönderildi.
Fanon, 1945'te Martinik'e döndü ancak bu dönüşü kısa sürdü. Adada bulunduğu sırada, yaşamı üzerinde en büyük etkiye sahip olacak dostu ve akıl hocası Aimé Césaire'in parlamento kampanyasına destek verdi. Fanon kendisini hiçbir zaman komünist olarak tanımlamamasına rağmen, Césaire Komünist Parti listesinden 4. Cumhuriyet'in ilk Ulusal Meclisi'ne delege olarak seçildi. Fanon, bakaloryasını tamamladıktan sonra tıp ve psikiyatri eğitimi almak üzere Fransa'ya gitti. Lyon'da tıp eğitiminin yanı sıra edebiyat, drama ve felsefe ile ilgilendi; zaman zaman Merleau-Ponty'nin derslerini takip etti. 1951'de psikiyatri alanında uzmanlığını aldıktan sonra, radikal Katalan psikiyatrist François de Tosquelles'in yanında staj yaptı. Tosquelles'in gözetiminde, psikopatolojide kültürün önemini kavrayarak düşünce dünyasını şekillendirdi. Fanon, bir yıl Fransa'da çalıştıktan sonra 1953'ten itibaren Cezayir'de psikiyatri uygulamalarına devam etti. 1956'daki istifasına kadar Cezayir'deki Blida-Joinville Psikiyatrik Hastanesi'nde başhekim olarak görev yaptı.

Fransa

Fanon, Fransa'da bulunduğu dönemde ilk kitabı olan Black Skin, White Masks (Kara Deri, Beyaz Maskeler) adlı eserini yazdı. Kitap, sömürgeci tahakkümün insan ruhu üzerindeki etkilerinin kapsamlı bir çözümlemesiydi. Bu eser, Fanon'un Fransa'da eğitim görmüş bir aydın olarak, sadece ten rengi nedeniyle Fransız toplumu tarafından dışlanmasına dair kişisel deneyimlerini aktarıyordu.