Giovanni Bosco, İtalyan eğitimci, yazar ve Katolik rahip (ö. 1888)

Giovanni Bosco'nun Hayatı ve Eğitime Adanan Ömrü

Giovanni Melchiorre Bosco veya yaygın bilinen adıyla Don Bosco, 16 Ağustos 1815 tarihinde Kuzey İtalya'nın Torino kentinde doğmuş bir eğitimci, yazar ve Katolik rahip idi. Aynı zamanda Salezyenlerin kurucusudur. Hayatını sokak çocuklarının, genç suçluların ve fakir çocukların eğitimi ile ıslahına adamıştır. Ceza yerine sevgi ve nezaketi temel alan Salezyen eğitim metodunu geliştirmiş, François de Sales'in öğretilerini kendine şiar edinerek kurduğu Salezyenler Cemaati'ni onun ismine adamıştır. 1876 yılında fakirlerin eğitimini hedef alan kilise dışı bir dernek kurmuş ve Salezyen Bültenini yayınlamaya başlamıştır. Don Bosco'nun eğitim konusundaki öğretilerini yaygınlaştırmayı amaçlayan bu bülten 1877'den beri hiç kesintisiz olarak yayınlanmakta olup, 2010 yılı itibarı ile 135 ülkede ve 30 dilde okuyucuyla buluşmaktadır. Bosco çalışmalarının devam ettirilmesi için merkezler ve kurumlar ağı oluşturmuş, 1934 yılında Papa XI. Pius tarafından aziz ilan edilmiştir.

Çocukluğu ve Torino'daki Mücadelesi

16 Ağustos 1815 tarihinde şimdi kendi adı ile anılan İtalya'nın Becchi kenti yakınlarında dünyaya gelen Giovanni, Francesco Bosco ve Margherita Occhiena'nın en küçük çocuğuydu. Piyemonte'nin kırsal bölgesinde Napolyon Savaşları'nın takip ettiği büyük kıtlık ve açlık zamanı doğan Bosco, babasını 22 yaşında kaybetmiştir. Otobiyografisinde anlattığına göre 9 yaşında iken gördüğü bir dizi rüya geleceği ve çalışmaları üzerinde büyük etkiler bırakmıştır. Çocukluğunun ilk yıllarında çobanlık yapmış, Şubat 1827'de soğuk bir kış günü henüz 12 yaşında iken evden ayrılarak çiftlik uşağı olarak çalışmaya başlamıştır. 1830 yılında Giuseppe Cafasso adlı bir rahip ondaki doğal yeteneği görerek ilk eğitimine destek olmuş, 1835'te Chieri'de bir rahip okuluna giren Bosco, altı yıllık bir eğitimden sonra Torino Başpiskoposu Franzoni tarafından rahip kılınmıştır. Markiz Giulia di Barolo tarafından Torino'da kurulmuş yatılı kız okuluna atanan Bosco, hapishanelerde ve kırsal bölgelerde vaizlik yaparken 12-18 yaş arası çocukların çoğunlukta oluşundan rahatsızlık duymuştur. Göç ve nüfus artışı sebebiyle geleneksel kilise eğitim yöntemleri etkisiz kaldığı için çocukların çalıştığı işyerlerine, dükkanlara ve pazar yerlerine giderek vaazlar vermiş; 1845'te Valdocco kentinde erkek çocuklar için bir gece okulu kurmuş ve annesi ile birlikte yetimleri evine alarak zamanla yüzlerce çocuğa bakmaya başlamıştır.

Çıraklık Sistemi ve Misyonerlik Faaliyetleri

Salezyenler Cemaati arşivlerinde 1851 yılına ait bulunan, Bosco, işveren ve çırak tarafından imzalanan sözleşmeler Torino'daki ilk çıraklık sözleşmeleri olma özelliğindedir. Bu sözleşmelerde işverenlerin çırakları dövülmemesi, sağlıklarının korunması ve yıllık izin verilmeli gibi zamana göre çok hassas kurallar yer almıştır. Fransız ihtilali ile yayılan devrimci görüşlere karşı olan Bosco, Sardinya Krallığı'nın manastırları kaldırıp mallarına el koyma girişimine karşı çıkarak Savoy hanedanlığı üyelerini uyarmıştır. Adalet Bakanı Urbano Rattazzi'nin önerisiyle kurduğu dini cemaati Papa tarafından tanınan bir tarikat haline getiren Bosco, 1873'te Papa IX. Pius tarafından onaylanan kurallarla Salesli Aziz Fransis Tarikatı'nı resmen kurmuştur. Çeşitli muhalefetler ve suikast teşebbüsleriyle de karşılaşan Bosco, 1871'de Mary Mazzarello ile birlikte Salezyen Kızkardeşler'in temelini atmış, 1874'te Salezyen İşbirlikçileri grubunu kurmuştur. Rüyalarında gördüğü Patagonya yerlilerini misyonerlik yoluyla aydınlatma fikrini gerçeğe dönüştüren Don Bosco, 1875 yılında ilk Salezyen gönüllülerini Amerika kıtasına göndermiştir.